„Godność i integralność człowieka w bioetyce i bioprawie”
Termin: 6-8 lipca 2026
Miejsce: Domu Zjazdów i Konferencji (Pałacu) w Jabłonnie k/o Warszawy
Organizatorzy: Komitet Bioetyki PAN oraz Centrum Bioetyki i Bioprawa WF Uniwersytetu Warszawskiego
Projekt współorganizowany ze środków Polskiej Akademii Nauk.
Tematyka Szkoły: Jubileuszowa X Wiosenna Szkoła Bioetyki będzie poświęcona analizie znaczenia i roli zasad poszanowania godności oraz integralności człowieka w regulacji, rozwoju i stosowaniu współczesnych technologii biomedycznych i neurologicznych.
Powszechnie uznaje się, że każdy z nas ma prawo do poszanowania godności oraz integralności fizycznej i psychicznej. Na straży tych wartości i praw stoi nie tylko moralność powszechna i tradycja etyczna, ale także liczne międzynarodowe standardy ochrony praw człowieka, takie jak Europejska Konwencja Praw Człowieka czy Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Choć obowiązki poszanowania godności oraz integralności fizycznej i psychicznej człowieka stanowią dziś najważniejsze instrumenty ochrony osoby ludzkiej przez zagrożeniami, jakie niesie ze sobą dynamiczny rozwój nauk biomedycznych i neurotechnologii, ich istota i treść od lat są przedmiotem kontrowersji. Filozofowie, bioetycy, neuroetycy i prawnicy spierają o to, czym jest godność i integralność człowieka, dlaczego (każda z nich) jest moralnie wartościowa, jaka jest treść i zakres prawa do integralności fizycznej i psychicznej, oraz jakie ingerencje w ciało i umysł człowieka stanowią pogwałcenie tego prawa. Dyskusje te mają nie tylko wymiar teoretyczny, ale także istotne znaczenie praktyczne. W zależności bowiem od tego, jaką koncepcję prawa do integralności fizycznej i psychicznej się przyjmie, inna może być etyczna i prawna ocena dopuszczalności określonych praktyk ingerujących w ludzkie ciało lub psyche.
X Wiosenna Szkoła Bioetyki Szkoła obejmowała 20 godzin zajęć dydaktycznych (wykładów, warsztatów i dyskusji), podczas których uczestnicy mieli szansę poszerzyć wiedzę na następujące tematy:
- znaczenie i rola godności człowieka w bioetyce i bioprawie;
- modele i wymiary integralności cielesnej i psychicznej człowieka w bioetyce i bioprawie;
- prawne i etyczne standardy oraz wyzwania związane z ochroną prawa do integralności fizycznej w dobie współczesnej biomedycyny i biotechnologii;
- prawne i etyczne standardy oraz wyzwania związane z ochroną prawa do integralności genetycznej w dobie współczesnej reprogenetyki i inżynierii genetycznej;
- prawne i etyczne standardy oraz wyzwania związane z ochroną prawa do integralności psychicznej (i neuronalnej) w dobie w dobie współczesnej biomedycyny i neurotechnologii;
- prawne i etyczne standardy oraz wyzwania związane z ochroną integralności fizycznej i psychicznej osób małoletnich;
- relacje pojęciowe i normatywne między godnością człowieka a integralnością osoby i integralnością gatunku ludzkiego;
- relacje pojęciowe i normatywne między integralnością a tożsamością, autonomią, autentycznością i podmiotowością człowieka;
- relacje między integralnością jednostki i integralnością wspólnoty (społeczności);
- integralności badacza i współczesne wyzwania związane z ochroną integralności nauki.
Uczestnicy szkoły: Do udziału w tegorocznej Wiosennej Szkole Bioetyki, oryginalnie zaplanowanej na dni 29 czerwca – 1 lipca, zaproszonych zostało 23 studentów i doktorantów z całej Polski. Ze względu na konieczność zmiany terminu (ekstremalne upały), ostatecznie w Szkole udział wzięło 19 osób. Słuchacze reprezentowali różne uczelnie, dziedziny nauki i kierunki studiów (m.in. bioetykę, filozofię, kognitywistykę, psychologię, socjologię, prawo, fizjoterapię i chemię). Wśród słuchaczy byli studenci i doktoranci związani z następującymi uczelniami: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Uniwersytet Śląski w Katowicach, Uniwersytet Warszawski, Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie oraz Wyższa Szkoła Biznesu – National Louis University z siedzibą w Nowym Sączu.
Główny organizator Wiosennej Szkoły Bioetyki:
dr Joanna Różyńska
(Komitet Bioetyki PAN; Centrum Bioetyki i Bioprawa WF UW)
e-mail: